De overige vijf thema's en de afsluiting

_______________________________________

Naast het thema adel en burgerij worden in de Oriëntatiecursus nog vijf thema's uitgelicht. in de volgende inleidende teksten worden deze thema's geïntroduceerd. Dit is puur informatief: ze maken géén onderdeel uit van deze kennismakingscursus!

Het tweede thema uit de Oriëntatiecursus‘Mannelijkheid bedreigd’, handelt over botsende opvattingen over mannelijkheid rond 1900. De groter wordende rol van vrouwen in de maatschappij maakte dat veel mannen zich bedreigd voelden. Tegelijkertijd woedden er stevige discussies rondom de steeds openlijkere uitingen van homoseksualiteit. In de reader zijn een aantal literaire teksten over dit thema opgenomen. De student maakt zo kennis met de manier waarop in de literatuur en de literatuurwetenschap met dit vraagstuk wordt omgegaan.

In het derde thema, ‘Hemelbestormers’, wordt de discipline kunstgeschiedenis geïntroduceerd. Rond 1900 leiden technologische ontwikkelingen en snel voortschrijdende modernisering in de beeldende kunsten tot vernieuwingen wat betreft thematiek en uitbeelding. De avant-garde overdrijft kleur en gevoelens en bedenkt eigenzinnige nieuwe vormen om ideeën en beelden in te vangen, tot ongenoegen van het establishment. 

Het vierde thema, ‘Veranderend mensbeeld’, biedt een kennismaking met de filosofie. Rond 1900 kentert in Europa het mensbeeld. Degeneratie zou volgens sommigen de Europese cultuur bedreigen, waardoor onder meer de ideeën van Nietzsche velen aanspreken. Zij die het tempo van de moderne tijd niet aankunnen, vallen buiten de boot.

Na de thema’s 1 t/m 4, die ieder in het teken stonden van een specifieke discipline, volgen twee onderwerpen die een interdisciplinair perspectief hanteren. Interdisciplinair houdt in dat een onderzoek vanuit meerdere disciplines bekeken wordt.

Zo is het vijfde thema, ‘Tijd en ruimte’, gewijd aan de wetenschappelijke ontdekkingen die rond 1900 resulteren in een stroom van technologische vernieuwingen. Nieuwe inzichten, zoals de relativiteitstheorie van Albert Einstein, vormen ook een inspiratie voor filosofen en kunstenaars. De zienswijzen van natuurwetenschappers kennen filosofische parallellen, en ook in het werk van modernisten als Picasso, Kandinsky en Braque is de versplintering van tijd en ruimte bijzonder goed zichtbaar.

Bekijk ter oriëntatie op thema 5 onderstaande kennisclip 'De vierde dimensie', gemaakt door Leonieke Vermeer.

 

Binnen het zesde thema, ‘Koloniale cultuur’, wordt ingegaan op de rol van koloniale bezittingen. Dankzij de koloniën tellen landen mee in de wereld; zij profiteren van de opbrengsten van koloniale producten en dwingen een rol op het wereldtoneel af. Andersom beïnvloeden de overzeese gebieden het moederland. Dit leidt tot nieuwe kunstvormen, politieke verschuivingen en veranderende Europese zelfbeelden. Onder meer Nederlands-Indië en Belgisch-Congo komen aan bod.

Ten slotte volgt een afsluitend onderdeel. Er wordt gereflecteerd op het boek van Philipp Blom en de culturele ontwikkelingen in Europa rond 1900.

Er is iets misgegaan.
Foutmelding:
Details:
Ververs de pagina om dit probleem te verhelpen. Indien je op deze pagina al wijzigingen hebt aangebracht die nog niet zijn opgeslagen, kopieer deze wijzigingen dan voordat je de pagina ververst. Mocht het probleem zich blijven voordoen, neem dan contact op met Service en Informatie.